Mekanizma
Ozon, doymamış kauçuğun (NR, SBR, BR, NBR, CR) çift bağlarını yüzeyde koparır. Parça gerilim altındaysa (kritik uzama ~%5–25) mikro çatlaklar açılır, yeni yüzey ozona maruz kalır ve çatlak büyür. Doymuş EPDM bu nedenle ozona dayanıklıdır.
Statik koruma: vaks
Antilux 111 ve 654 gibi vakslar yüzeye göç ederek fiziksel bariyer kurar. Film hareketsiz parçada mükemmeldir; esneyen parçada kırılır. Vaks seçimi çalışma sıcaklığına göre yapılır: değişken/düşük sıcaklık için 111, yüksek sıcaklık için 654, geniş pencere için ikisinin karışımı.
Dinamik koruma: PPD antiozonantlar
6PPD (Vulkanox 4020) ozonla kauçuktan daha hızlı reaksiyona girerek 'kurban' görevi görür ve yüzeyde koruyucu bir tabaka oluşturur; esneyen parçada da çalışır. 77PD (Vulkanox 4030) daha hızlı statik koruma sağlar. İkisi birlikte lastik yanaklarının standart sistemidir.
Renkli parçalarda
PPD'ler lekelediği için Vulkazon AFS (enol eter) + vaks kullanılır. Koruma düzeyi PPD'lerden düşük olduğundan tasarımda gerilim azaltmak (daha kalın kesit, radyuslu köşe) önemlidir.
Test ve doğrulama
ISO 1431-1 (statik, %20 uzama, 50 pphm, 40 °C, 72 saat) ve dinamik varyantı. Numuneyi testten önce 24–48 saat koşullandırarak vaks filminin oluşmasına izin verin; aksi halde vaksın etkisi görünmez.